2160/2026-2027

Aizawl, the 10th September, 2025: Vawiin chawhma dar 11:00 khan Health Minister Pi Lalrinpuii hovin SAD Conference Hall I, MINECO-ah Mizoram Legislative Forum on HIV/AIDS an thukhawm. He hunah hian MLA paruk - Adviser to Chief Minister Pu Lalmuanpuia Punte, Adviser to Chief Minister Pu TBC Lalvenchhunga, Pu VL Zaithanzama, Pu Lalchhuanthanga, Pu T Lalhlimpuia leh Pu K Hrahmo te an tel a ni.

Minister Pi Lalrinpuii chuan MLA-te chu thisen test tura mipuite tihhmuhtu nih tuma, mahni ngei thisen test turin a sawm a; an thusawiah pawh a tam thei ang ber thisen test pawimawhna leh HIV kai an lo awm palh pawhin a rang thei ang bera ART damdawi ei nghal a tul thu uar taka sawi thin turin a chah. District tina constituency hrang hrang MLA te chu tangho a, convener te insiam a, thutkhawm fo tha a tih thu Health Minister chuan a sawi a; bial fan nikhua pawhin HIV awareness neih dan kawng dap zel turin MLA-te a sawm a ni.

Mizoram State AIDS Control Society Project Director Dr. Jane Rinsangi Ralte chuan HIV/AIDS-a Mizoram dinhmun tlangpui report a pek bakah Legislative Forum on HIV/AIDS thutkhawm hmasaka thurel bawhzui dan a tarlang a. MLA zawng zawngin HIV positive rethei zualte a tul anga buaipuina tur cheng singnga (Rs. 50,000) theuh an thawhkhawm atanga tling khawm cheng nuai sawmhnih (Rs. 20,00,000) chu damlo inenkawl nan leh ART la tura kalna senso atan tangkai taka hman a nih thu a sawi. NACO in HIV/AIDS dona kawnga kalphung thar a duan Mobilization for AIDS Suraksha (MAS) tihhlawhtlin a nih ngei theih nan nasa lehzuala tan la turin kalkhawmte a sawm bawk.

Mobilization AIDS Suraksha (MAS) hmalakna hnuaiah hian 95-95-95 target siam a ni a, chungte chu:-
1st 95 hi HIV hrikpai 95% ten an dinhmun an hre tur a ni.
2nd 95 hi HIV hrikpai hmuhchhuah 95% te’n ART damdawi an ei tur a ni.
3rd 95 hi HIV hrikpai ART damdawi ei 95% te’n viral suppression an nei tur a ni.

Mobilization AIDS Suraksha (MAS) a district achievement criteria siam a ni a, chungte chu:
1. Sangharsheel (95 pakhat emaw engmah la pha lo)
2. Saksham (95 pahnih pha tawh)
3. Surakshit (95 pathum pha vek tawh)
4. Surakshit+ (HIV+ nu in a naupai a kaichhawng lo - zero cases of vertical transmissions – HIV, Syphilis and Hep B)

Mobilization AIDS Suraksha (MAS) campaign kalpui mekah August 2026 thlengin Saitual District chu Mizoramah Surakshit dinhmun thleng awmchhun an ni a. Saksham (95 pahnih pha tawh) chu – Khawzawl, Hnahthial, Mamit, Champhai, Serchhip leh Kolasib district an ni a. Siaha, Lawngtlai, Lunglei leh Aizawl district chu Sangharsheel (95 pakhat emaw engmah la pha lo) an ni a, Mizoram huap chuan 1st 95-ah 83%, 2nd 95-ah 92% leh 3rd 95-ah >=95% a ni mek.

Mizoram State AIDS Control Society chuan Elimination of Vertical Transmission of HIV and Syphilis (EVTHS) hnuaia Early Infant Diagnosis (EID) service tihchak lehzual a nih theih nan leh HIV+ naupaiin a faah HIV hrik a kaichhawn lohna tura naute thisen kar 6, thla 6, thla 12 leh thla 18-ah te test ngai thin NHAK Laboratory, Nagaland-a thawn ziah ngai chu Mizoramah test ve a nih theihna turin a test-na khawl Cepheid Xpert HIV-1 Qual XC chu Corporate Social Responsibility (CSR) atanga ngaihtuah dan zawn ni se tih a ni a. MLA zawng zawngin HIV positive harsa zualte a tul anga buaipuina tur cheng singnga (Rs. 50,000) thawhkhawm leh ni se, chak lehzual zawka HIV dona kawngah mahni bialah a theih dan kawng kawnga hma lak tlan ni se an ti bawk.

Mizoram State AIDS Control Society (MSACS) data angin October 1990 atanga June 2026 thlengin Mizorama HIV positive hmuhchhuah zawng zawng chu 34,745 a ni a, India ram chhungah Mizoram chu HIV/AIDS prevalence rate sanna ber (2.85%) a ni.

Vawiinah thutkhawmah hian MLA leh MSACS official-te an tel a, HIV/AIDS-a Mizoram dinhmun sawiho a nih bakah MLA ten zawhna an neihte official lamin an chhang bawk. Hun kaihruaitu Health Minister Pi Lalrinpuii’n lawmthu sawina a neih hnuin thutkhawm tihtawp a ni.

Attachment

  • Loading attachment...