2602/2026-2027
Aizawl, the 9th October: Vawiin khan Vanapa Hall, Aizawlah kuhva chingtute tan “Training cum Seminar on the Scientific Cultivation of Arecanut and Pest Management” neih a ni a, Chief Minister Pu Lalduhoma chu khuallian niin he training hi a hawng a, LRS & WC Minister Pu Lalthansanga chu khual zahawm a ni.
He hunah hian Chief Minister Pu Lalduhoma chuan thu a sawi a, kuhva chu kum 2019 atanga khan Land Resources, Soil & Water Conservation Department kutah sorkarin a dah a, Department chhinchhiah danin Mizoram pumah kuhva huan hi Hectare 67,380 vel a zau a awm mek a, nikum 2025-2026 chhung khan Mizoram puma kuhva tharchhuah zat hi Quintal 5,12,000 vel niin an chhut a ni, a ti. CM chuan India rama kuhva thar tam lamah pangana dinhmun Mizoramin a luah thei chu lawmawm a tih thu a sawi a, eizawnna atana Kuhva huan siam duhte tan Sawrkarin kawng a hawng mek tih sawiin, Banakaih Handholding Scheme leh CM Special Package hnuaiahte dilna thehluh theih reng a ni, a ti.
Pu Lalduhoma chuan kum 2021 vel atang khan vanduaithlak takin kuhva chu tam hriin a man tan tih hriat a nih thu a sawi a, kuhva natna hi LRS & WC Department-a thawktute leh Directorate of Arecanut and Spices Development, Ministry of Agriculture & Farmer’s Welfare atanga lo kal Scientist rualte nen a hmunah kal chilhin zirchianna neih a ni tawh a. Tunah hian mithiam lo kal ten he kuhva tam chhan zirchianna report leh a enkawl zui dan tura rawtnate an buaipui mek tih sawiin, an report hi Union Agriculture Minister hnenah an thehlut dawn a, Mizoram Sawrkar chuan Central Ministry atangin beiseina a nei sang hle a ni tih a sawi.
CM chuan kuhva leh Cocoa chinpawlh (intercropping) dan kawng an dap mek thu sawiin, ICAR-Central Plantation Crops Research Institute leh Land Resources, Soil & Water Conservation Department te chuan indawrna an nei chho mek tih a sawi bawk. Kuhva chingtute chuan duat taka an kuhva kungte an enkawl a tul a, mithiam zawkte zirtirna leh thurawn te an ngaihthlaka an zawm a pawimawh a, chuvangin sorkar chuan kuhva chingtute tana Training hi a buatsaih a ni, a ti.
Khuallian chuan kuhva chingtuten kuhva huan enkawlna tur mamawh hrang hrang an nei tih sawrkarin a hriatpui a, kuhva tam enkawlna tur damdawite, fertilizer-te, tuizem-te, pipe leh link road-te an mamawh a, hengte hi sorkar-in a tahtawlin a ngaihtuah zel a ni, a ti a. Tunah hian LRS & WC Department hnuaia thlai bik heng Kuhva, Rubber leh Hmunphiah huan panna kawng (link road) siamna tur NABARD leh SASCI sum Vbc.27.66 hmuh tawh a ni a, avaiin km 170 a thui link road hmun hran hranah laih tura ruahman a ni, a ti.
Heng plantation crops-Kuhva, Rubber leh Coffee Plantation te hian Green House Gas zinga ngaihmawhawm tak Carbon Dioxide (CO2) nasa takin a hip khawm a (sequester/absorb), khawvel lum zel tur ven kawngah an thawhhlawkin an tangkai hle a, chuvangin heng plantation crops atangte hian carbon financing hmuh theih dan kawng sawrkarin a dap mek a ni. Carbon Trading Agency /Carbon Aggregator thawhpui turte zawngin inbiakna neih chhoh mek a ni tih sawiin, beisei anga thil a kal theih chuan Kuhva huante, Rubber huante leh Coffee huan atangte a Carbon Credit an thawhchhuah atangin huan neituten sum thahnem tak an la lut thei dawn tih CM chuan a tarlang.
Chief Minister chuan kuthnathawktute chu taima turin a fuih a, hlawhtlinna kawngah mahni kan pawimawh ber tih sawiin, thahnemngai taka zir tura fuihin, training hmang tangkai a, hma sawnpui ngei turin duhsakna a hlan a ni.
Khual zahawm LRS & WC Minister Pu Lalthansanga pawhin thu a sawi a, kuthnathawktute chu sawrkar VIP te an ni, a ti a, an thawhrah an seng theih nan sawkarin theih tawp a chhuah thin, a ti. Kuhva chingtute chuan mahni hriat dana kuhva chin an kalpui thin avangin harsatna an tawk thin tih sawiin, tunlai science thiamna hmanga kalpui a nih theih nan tan an la mek tih a sawi bawk. Kuthnathawktute chuan Soil department-ah rinna an nghat ngam chu lawmawm a tih thu a sawi a, zirchian sa “research based” a kalpui chhoh a tul tih sawiin, theih tawp chhuah zel turin kalkhawmte chu a chah a ni.
Vawiin hun hmannaah hian Mizoram Kuhva Chingtu Pawl (MKCP) President Pu C. Laldina pawhin thu sawiin, kuthnathawktute ngaihsaktu sawrkar an nei chu lawmawm a tih thu a sawi a, MKCP din tirh atangin CM chuan an mamawh an thlen te a ngaihtuahsak a, theih tawp a chhuahpui thin thu a sawi. An kuhva rah thar chhuah te chu hlawk leh hrisel zawka hralh a nih theih nan tunlai science thiamna hmanga enkawl a tul a, chumi atana training pawimawh tak buatsaih a ni chu lawmawm a tih thu sawiin, kalkhawmte pawhin an hlawkpui ngei a beisei thu a sawi.
Vawiin inkhawmah hian LRS &WC Jt. Secy Pu Mark Lalthanliana chuan inlawmna thu a sawi a, mimala kuhva thar tam mi pahnih- Pu Lallawmthanga Ralte, Mamit District leh Pu B. Lalnuntluanga, Kolasib District te hnenah lawmpuina hlan niin, LRS &WC Director Er. Vanlalmuanpuia Chhangte chuan lawmthu sawiin hun a khar a ni.
Chawhnu lam training hi LRS &WC Jt. Director (Adm) Pi Rosy Lalmuansangi Hmar chuan a kai hruai a, LRS &WC Director Er. Vanlalmuanpuia Chhangte chuan thu sawiin, Dr. Rebecca lalmuanpuiii, Subject Matter Specialis( Agroforestry) chuan “Scientific Cultivation Arecanut” tih thupui hmangin zirtirna a pe bawk a ni. Pu C. Laldanmawia, ASCE, LRS &WC chuan zawhna leh chhanna hun a kai hruai a, Er. Lallawmawmi Ralte, SCE, LRS &WC chuan lawmthu sawiin training hi a khar a ni.
Kuhva chingtute tana training hi nikum 28th March, 2025 khan ATI Auditorium-ah a tum khatna atan buatsaih a lo ni tawh a, kuminah Aizawlah buatsaih niin, October ni 23, 2026 hian Lunglei ah an buatsaih a ni leh dawn bawk a ni.
Attachment
- Loading attachment...
