1366/2026-2027

Aizawl, 10 July 2026: Vawiin khan Horticulture Minister Pu C. Lalsawivunga hovin Horticulture Committee Room, Directorate of Horticulture-ah Departmental Review Meeting neih a ni.

He meeting-ah hian Horticulture Minister Pu C. Lalsawivunga chuan Department-a thawktute inpekna leh thawhrimnaah lawmthu sawiin Horticulture Department chu kut hnathawktute nena inhne hnai ber, Mizoram din chhuahna tura pawimawh ber te zinga mi in ni, a ti. Hetia nasa taka kan thawh lai hian hmasawnna tur kawng tam takah kan la nei a, Horticulture officer-te chu mi thiam, a zira zirte an nih avangin, an lo tih mek angin field-ah kut hnathawktute te hnena thlai chin dan te zirtir a, enpui a, nasa lehzuala feh chhuak turin Minister hian a fuih a ni.

Pu C. Lalsawivunga chuan Organic farming kalpui a ṭulzia sawiin kan rama natna tam tak kan neih mek, tun hmaa kan hriat ngai lohte hi chemical fertilizer, pesticide leh hlo tur te kan ei tel tam vang em ni ang tih a ngaihtuah theih a ni, a ti a. Department lam pawhin organic a thil chin kalpui a nih theih nan chak zawka hma lak a ṭul thu a sawi a, kut hnathawktute pawhin heng chemical thil an hman ṭhin te bansan a, hriselna ngai pawimawh chunga hna thawk turin a chah a.Department-in hma lak ṭanna atan Organic farming hmanga Sawhthing chinga Research a lo kalpui chu lawmawm a tih thu a sawi. 

Minister hian bawng ek leh zun te hmang ṭangkaia Organic Manure (leiṭha) siam turin Horticulture leh AH&Vety Department te nen thawhho an tum thu a sawi a, meeting pawh neih tawh niin chemical tel lo thlai leh thei te an thar theih nan hma lak zel tum a nih thu a sawi bawk. Kaladan Multi-Modal Transit Transport Project (KMMTTP) atana lo inbuatsaih a pawimawh thu Minister hian sawiin, ram chhung leh ram pawna thawn chhuah tur thlai leh thei te kan  neih a, he Multi Modal corridor atana a dawh thleng kan lo siam a ngai a, he kawngpui hi lo hmang ṭangkai tura kan  inbuatsaih sauh sauh a ngai a ni, a ti. 

Review Meeting ah hian powerpoint presentation hmangin Horticulture Department hmalakna hrang hrang tarlan a ni a, hmasawnna tur hrang hrang sawiho ani bawk. Heng te hi hmalakna langsar zual te an ni: 

1. Banakaih (Handholding) Scheme hnuaiah 1st Phase-ah mi 92 hnenah Loan pek chhuah tawh a ni a, tunah hian pek chhuah leh mai theih tur a awm nual bawk. Tin, CM Special Package hnuaiah 1st Phase-ah mi 297 hnenah tanpuina sumfai pekchhuah a ni a; 2nd Phase-ah pawh mi 177-te hnenah tanpuina pekchhuah tura hmalak mek a ni.

Heng bakah hian Loan leh CM Special package diltute endik zel an ni a. Tling ngei ngeite hnenah tanpuina pek chhuahtura hmalak chhoh zel a ni ang. 

2. Thing leh Mau tichereu lo zawnga sawhthing chin dan tha zawk ‘Sustainable Cultivation of Mizo Ginger’ zir bingna (Research) Mizoram hmun hrang hrangah kalpui mek a ni a. Result tha tak neih ngei beisei a ni.

3. MDoNER hnuaiah Inter-Ministerial Project – “Sustainable Cultivation and Post Harvesting Management of Mizo Ginger” kalpui turin a ṭul ang ang bawhzui mek zel a ni a. A bul tan nan Sawhthing sawngbawlna- Ginger Processing Units Champhai District-a hmun li-ah din tur a ni a. (Mualkawi, Vaphai, Zotlang leh Tualcheng) DoNER atangin Sanction letter Rs. 30.13 crores pawh dawn tawh a ni.

4. Banana Fibre Extraction Unit at Mausen, Lunglei District: He Banana Fiber Extraction Project hi Horticulture Department in kum 2025 a Chief Minister Handholding Innovation Challenge intihsiakna a lawmman pakhatna an lakna Project a ni. Mausen khua hian Balhla chin hi eizawnna pui berah an hmang a, Lunglei District-in Horticulture hnuaia “One District One Product” (ODOP) atan Balhla kalpui a nih bawk avangin he Project hi he khuaah hian a din a ni.

Handholding Scheme atangin Rs. 1.50 Crore hmuh niin, balhla kung atanga la duang (Fibre) siam chhuah chu thil chi hrang hrang lehkha, Basket etc. atana hman/hralh chhuah tur a ni. Tin, a tui pawh paih mai lovin leitha siam nana hman tur a ni bawk. Hna hi 25% thawh tawh niin, kuminah peih fel tum a ni a, hman theih a peihfel a nih hnuah a enkawltu tur Mausen Banana Growers Society te kutah hlan a ni ang.

5. Centre of Excellence: i) Indo-Israel Centre of Excellence for Fruits, Lunglei District neih mek a ni a, quality planting materials siam/thar chhuahna hmun tangkai tak a ni a, a bik takin M. Orange (Citrus) budding tha tak tak kum tin huan neitute hnenah pekchhuah thin a ni. Tin, training chi hrang hrang huanneitute mamawh anga huaihawt thin a nih bakah, B.Sc (Horticulture) zirlai te tan placement neihna hmun tangkai tak a ni mek bawk. 

ii) Centre of Excellence for Floriculture hi Indo-Dutch Cooperation hnuaiah proposed niin Horticulture Centre, Ṭhiaka dah tura ruahman a ni. He CoE thar atan a Detailed Project Report pawh SLSC Approval leh recommendation hmuh tawhniin MIDH Suraksha Portal-ah pawh upload tawh a ni. He Project cost hi Rs 14.85 Cr tura ruahman a ni. 

Centre of Excellence for Vegetables pawh Indo-Israel Cooperation hnuaia propose niin Zuangleng ram, Serchhip District hmuna din tura ruahman a ni a, a hmun tur hi teh felvek tawh a ni a, a zau zawng hi 4 hectare vel a ni. DPR buaipui mek a ni. 

Additional Director Pu Zosangliana chuan Horticulture Fair 2026 thlirletna hun a nei a, mipuiin an hlut a, a hma aia changtlung zawka buatsaih ani thei chu lawmawm a tih thu a sawi. Horticulture Fair 2026 hi Mark Event-te nena ṭangkawpa buatsaih niin stall 274 a awm a, sum lakluh zawng zawng hi Cheng 1,02,78,826  a ni a, Social Media reach hi maktaduai khat leh nuai 2 (1.2 million) a ni.

Meeting hi Horticulture Department Secretary Pi Maria CT Zuali’n a kaihruai a. Meeting-ah hian Horticulture Directorate-a Officer-te, District Horticulture Officer-te, Project Officer-te bakah Official dangte telin, Pu C.H. Lalmuanpuia’n kalkhawmte hnena lawmthu sawiin hun a khar a ni.

Attachment

  • Loading attachment...